In Berlijn ligt de geschiedenis aan je voeten

Dat de kerstvakantie dit jaar onhandig viel, met nog een hele week vrij in januari, zorgde ervoor dat we wel in waren voor een kleine onderbreking. Na al dat eten en binnen zitten, was het tijd voor een frisse neus en wat verdieping. “Mam, mogen de vriendjes mee…?” Van een patchwork family met zes waren we ineens een groep van acht! Wat gepuzzel verder hadden we een voordelige vlucht en omdat we de ene dag vroeg heen en de andere dag ’s avonds terug gingen, hadden we maar 1 overnachting nodig (maal 4, dat wel) en toch twee volle dagen. Berlin, here we come!

En zo kwam het dat we op donderdagochtend om 05.30 met twee auto’s naar Schiphol reden, om half elf landden en de trein/metro richting Mitte namen naar Hotel Amano (zie hiernaast). Dolblij met onze wanten en mutsen die we nog net in de tas hadden gegooid, want het sneeuwde. Om 13 uur stond gids Alex van Berlin Walks op ons te wachten. Gedurende 3,5 uur zou hij ons langs de bezienswaardigheden van Berlijn loodsen. Best spannend, want het was niet meteen waar onze 6 pubers voor warmliepen. 'Wat! Drie-én-een-half uur lopen!!' 'Waarom met een gids?' 'Gatsie, ik haat geschiedenis…' 'Pfff, in het Engels.'

Oude foto’s
Maar goed, Alex bleek een Amerikaan en student Duitse geschiedenis, waardoor hij veel wist en zijn Engels goed verstaanbaar was. Ook had hij van de meeste historische plekken oude foto’s bij zich, zodat je goed kon zien hoe het er uitzag vóór de oorlog, tijdens en vooral in het oude Oost-Berlijn van na de oorlog. We liepen met Alex eerst naar het Museuminsel, een eiland in de Spree met maar liefst vijf belangrijke musea, zoals het Altes Museum. Verder naar de beroemde Schlossplatz waar in de tijd van de nazi’s parades werden gehouden; de Berliner Dom en Unter den Linden, de hoofdstraat van het oude Oost-Berlijn. Hier op de Bebelplatz werden in mei 1933 zo’n 25.000 boeken verbrand van Heinrich Heine, Thomas Mann en vele anderen. Via een raam in de grond kijk je naar een lege, witte boekenkast; een monument ter nagedachtenis aan de boekverbranding.  

Brandenburger Tor
Al wandelend bereikten we de Brandenburger Tor, de enige bewaard gebleven stadspoort van Berlijn. Gebouwd aan het einde van de 18e eeuw en onbereikbaar in de tijd van de Muur, is het nu vooral het symbool van de eenheid van Duitsland. Herinner je je de beelden nog van Michael Jackson? Zwaaiend naar z’n fans, met z’n baby bungelend aan z’n arm. Dat was ook hier, in het hotel tegenover de Brandenburger Tor. Ondertussen waren we hard aan warme chocomel en thee toe, want de sneeuw had plaatsgemaakt voor een ijzige wind en de gevoelstemperatuur was gedaald naar min 11! Met onze mutsen nog verder naar beneden getrokken en de handschoenen diep in de jaszakken kwamen we terecht bij een klein koffietentje in een wijkje achter Unter den Linden, waar grote bulldozers huizen uit de voormalige DDR platgooiden om plaats te maken voor nieuwe appartementen. Alex vertelde dat alles wat aan het vroegere communisme herinnert wordt gesloopt en teruggebouwd in de oude staat en dat de stad daar miljoenen euro’s voor heeft uitgetrokken.

Holocaustmonument
Weer opgewarmd liepen we verder naar het Holocaustmonument (Denkmal für die ermordeten Juden Europas). Het bestaat uit 2711 betonblokken in hoogte variërend van 20 cm tot 4,5 meter met een onderlinge tussenruimte van 95 cm. Om stil van te worden. Iets verderop ligt de Führerbunker waar Hitler en Eva Braun in 1945 hun laatste dagen doorbrachten voor ze zelfmoord pleegden. Berlijn is een relaxte stad met veel jonge mensen, leuke restaurants en mooie winkels én met een schat aan historie. Dat besef je pas goed als je op bijna elke hoek van de straat een monument, kerk, voormalig DDR-gebouw of standbeeld van Frederik de Grote van Pruisen tegenkomt. En dan weer een hypermodern winkelcentrum waar we even naar binnen glipten voor nog een kop thee én warme sokken van de Aldi.

Checkpoint Charlie
Het laatste deel van de route stonden we bij een stukje overgebleven Muur (die door een ijzeren markering in de grond nog overal in de stad te traceren is), bezochten we de tentoonstelling in Topographie des Terrors, waar nog duidelijker werd hoe gruwelijk de nazipraktijken waren en sloten we onze tour af bij de voormalige grenspost Checkpoint Charlie waar ook een museum is. Het wachtershuisje dat hier staat is een kopie. Zelf dacht ik terug aan het jaar 1989, toen ik zes weken na de Val van de Muur ook in Berlijn was en je al wel vrij naar Oost-Berlijn kon lopen via deze grenspost, maar alles nog bij het oude was. Onwerkelijk.

Curryworst met friet
Trots op onze kinderen die zonder mopperen de kou hadden getrotseerd, geduldig en geïnteresseerd naar de gids hadden geluisterd, was het tijd voor wat luchtigheid. En wat kun je in Berlijn beter doen dan een curryworst eten. Van Alex hadden we al begrepen dat er tientallen tentjes zijn en dat de kwaliteit varieert van niet te eten tot heel lekker. Curry 61 was volgens hem een van de beste en laat die nou net twee straten van ons hotel verwijderd zijn. Op naar Curry 61 en daarna een biertje (dat mag vanaf 16 in Duitsland) bij Keyser Soze, een gezellig eetcafé in Mitte, waar we nog eens goed naar de tekst van Over de Muur van het Klein Orkest luisterden. Omdat je soms in het Westen, maar soms ook in het Oosten wil zijn.
www.berlinwalks.de